Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Aktualne wydanie

Fonoholizm – bagatelizowany problem

24-02-2017 Autor: Maciej Dębski

Uzależnienia od telefonu komórkowego próżno szukać w międzynarodowych klasyfikacjach chorób psychicznych, jednak w dyskursie publicznym występuje bardzo często. Pokazujemy, czym jest fonoholizm, jak się objawia i z czego wynika.

 

Co roku jesteśmy zaskakiwani nowymi rozwiązaniami technologicznymi i innowacyjnymi urządzeniami, które mają ułatwić nam życie, dbać o zdrowie czy zabezpieczyć kreatywne spędzanie czasu wolnego. Nowe technologie, media cyfrowe, w szczególności zaś urządzenia mobilne stają się coraz częściej narzędziami szeroko rozumianej komunikacji, realizacji własnych pasji, kontroli procesów życiowych, a ich wykorzystywanie ma miejsce praktycznie codziennie. Sport, kultura, zdrowie, sztuka, nauka, edukacja, pomoc społeczna – w tych i pewnie w jeszcze wielu innych dziedzinach życia ludzkiego obserwujemy zdecydowane włączanie się innowacji technologicznych.

W większości przypadków sięganie po te nowoczesne rozwiązania przynosi pozytywne efekty, takie jak wzrost poczucia bezpieczeństwa, szybsze zdobywanie niezbędnych informacji, nowe możliwości sieciowania swoich pomysłów, idei i poglądów. Niekiedy jednak niekontrolowane wykorzystywanie mediów cyfrowych może prowadzić do atrofii więzi społecznych, wpływając negatywnie na dobrostan psychiczny i zdrowie somatyczne użytkownika. W skrajnych przypadkach brak kontroli może generować silne uzależnienia oraz takie problemy, jak hazard, ubóstwo, zaburzenia psychiczne czy bezdomność.

 

Uzależnienie od smartfona

 

Jednym z przejawów niekontrolowanego wykorzystywania mediów cyfrowych jest tzw. fonoholizm – uzależnienie od telefonu komórkowego. Problem ten odnosi się do zaburzenia behawioralnego w postaci nałogowego używania telefonu komórkowego (często zamiennie stosuje się sformułowanie „uzależnienie od telefonu komórkowego”). Mówimy o nim, gdy nie jesteśmy w stanie normalnie funkcjonować bez smartfona, najczęściej mającego dostęp do internetu. Telefon komórkowy jest włączony 24 godziny na dobę, a gdy śpimy, jest w zasięgu ręki. Cały czas sprawdzamy, czy nie ma jakiegoś powiadomienia. Ponadto, nie mogąc odebrać telefonu, czujemy niepokój oraz rozdrażnienie.

Problem fonoholizmu, zdawać by się mogło, zagraża jedynie dzieciom i młodzieży, jednakże co do istoty dotykać on może osób w różnym wieku. I choć próżno tego rodzaju uzależnienia szukać na listach międzynarodowych klasyfikacji chorób psychicznych, w dyskursie publicznym wydaje się ono szeroko stosowane.

 

Powszechność korzystania

 

Ważnych danych dotyczących skali oraz charakteru zjawiska uzależnienia od smartfonów dostarczają najnowsze badania przeprowadzone przez Fundację „Dbam o mój
z@sięg”, pt. „Nałogowe korzystanie z telefonów komórkowych. Szczegółowa charakterystyka zjawiska fonoholizmu w Polsce” (raport dostępny na stronie: dbamomojzasieg.com/publikacje-raporty). Wyniki oparte o relacje 22 086 uczniów oraz 3471 nauczycieli jednoznacznie dowodzą, że nowe technologie, w szczególności cyfrowe narzędzia komunikacji, są na stałe wpisane w codzienne funkcjonowanie osób młodych.

Regularne i systematyczne korzystanie z własnego telefonu komórkowego dzieci rozpoczynają przeciętnie w wieku 10 lat, a w dużych aglomeracjach miejskich wiek inicjacji spada do 7–8 lat. Prawie wszyscy badani uczniowie w wieku 12–18 lat w sposób regularny korzystają z urządzeń mobilnych (86,6%), a zdecydowana większość urządzeń ma bezpośredni dostęp do internetu (92%).

[...]

Maciej Dębski – socjolog problemów społecznych, wykładowca akademicki, edukator społeczny, ekspert w realizacji badań naukowych, ekspert Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznika Praw Obywatelskich, Fundator i Prezes Fundacji „Dbam o mój z@sięg”. Pomysłodawca ogólnopolskich badań z zakresu fonoholizmu i problemu cyberprzemocy. W 2016 r. wdrożył eksperyment społeczny odcięcia 100 osób na 72 godziny od wszelkich urządzeń elektronicznych.

 


Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym oraz elektronicznym wydaniu pisma.
Zapraszamy do składania zamówień na prenumeratę.


 

______________________________________________________________________________________________________________________________________

Informacje o cookies © 2019 PRESSCOM Sp. z o.o.